Phòng nghe đạt tiêu chuẩn quan trọng như thế nào

Đăng bởi royal technology ngày

Nếu chuẩn bị quyết định mua một bộ dàn âm thanh hay đơn giản hơn là loa tích hợp sẵn cho người sử dụng không cần tốn nhiều công lắp đặt thì một phòng nghe đạt tiêu chuẩn là điều đầu tiên cần có trước khi sắm thiết bị âm thanh 
Nếu nhu cầu nghe nhạc trong khi di chuyển thì mọi việc đã trở nên đơn giản hơn khi chỉ cần chọn một chiếc loa không dây có chất lượng cao 

Nhưng nếu chọn loa chất lượng tốt nhưng vẫn cần có một bộ âm thanh đạt tiêu chuản mà căn phòng để trải nghiệm âm thanh của anh em chưa đạt đúng tiêu chuẩn thì dù thiết bị có tốt mấy cũng làm mất giá trị và không nâng được lên tầm âm thanh đỉnh cao có khi lại chỉ nghe như một thiết bị âm thanh rẻ tiền không giá trị
Vậy việc thiết kế một phòng âm thanh đạt tiêu chuẩn là vô cùng quan trọng 
Về lý thuyết, một phòng nghe đạt “chuẩn” là một phòng nghe cân bằng, ổn định về các dải tần, số lần dội âm nhỏ hơn hai và không bị nhiễu bởi tạp âm từ môi trường xung quanh. Trên thực tế, các phòng nghe luôn bị cộng hưởng ở các dải tần thấp và phản xạ âm ở các dải tần cao. Vì vậy, bước đầu tiên để xử lý phòng nghe là xác định vấn đề nào gây lỗi lớn nhất và cách khắc phục hợp lý.
Đầu tiên chúng ta chọn một phòng có diện tích phù hợp làm phòng nghe
Chúng ta cần có một căn phòng có diện tích lý tưởng chỉ để làm phòng nghe riêng công việc này cũng giống như đi xây một ngôi nhà , dù căn nhà có đẹp đến đâu nhưng nền móng không vững chắc lâu ngày cũng gây ra ảnh hưởng 
Nên việc chọn diện tích lý tưởng cũng như một nền móng vững chắc cho căn phòng nghe của bạn mà sau này sau khi bầy trí xong các thiết bị bên không thay đổi được 
Tùy theo diện tích căn phòng mà chọn bộ loa có công suất tương thích. Không nên chọn những căn phòng có trần quá thấp hoặc nhiều vật liệu như bê-tông hoặc kính, cũng không được có nhiều vật liệu hút âm như thảm... vì sẽ dễ dẫn đến hiện tượng phản âm hoặc hút âm làm triệt tiêu hoặc giảm âm thanh. Về lý thuyết thiết kế, một phòng nghe nhạc dành cho những hệ thống loa cao cấp có chiều dài lớn hơn chiều rộng và chiều cao (nghĩa là không "chơi" với các căn phòng dạng khối vuông).
Sau khi có một diện tích phù hợp với thiết bị bạn mong muốn thì tiếp theo nên chú ý cách đặt loa 
Vị trí loa
 Sau khi thiết kế căn phòng với những vật liệu đúng theo tiêu chuẩn cho âm thanh, việc đặt loa và vị trí nghe là những tiêu chí bạn cần quan tâm để thưởng thức sành điệu. Tùy theo công suất và vật liệu của cấu tạo màng loa mà xác định khoảng cách giữa tường và loa cũng như giữa loa và loa. Nếu bạn là người có trình độ thẩm âm tốt, sau khi lắp đặt hệ thống, có thể mở những dòng nhạc khác nhau để điều chỉnh vị trí loa, hướng loa để có một cấu hình âm thanh hợp lý. Cũng cần chú ý rằng, việc thay đổi thời tiết (sẽ dẫn đến thay đổi tình trạng vật liệu xây tường, thiết kế trần...) cũng sẽ làm cấu hình âm thanh thay đổi. Như vậy, khi quan sát thời tiết thay đổi, nên chỉnh lại vị trí loa. Về lý thuyết mà nhiều nhà chuyên môn đã khuyến cáo, xin được nhắc lại: để có âm thanh hay nhất, cần đo chiều rộng của bức tường phía sau loa, sau đó chia thành 3 phần. Một căn phòng có tường sau rộng 4,5m thì khoảng cách giữa hai loa tối thiểu phải được đặt cách nhau là 1,5m. Loa cũng phải được đặt cách tường phía sau và tường bên cạnh tối thiểu vào khoảng 90cm. Loa càng để sát tường phía sau càng có lợi về âm bass, nhưng nếu để quá gần, âm bass nhiều sẽ làm giảm trung âm; còn đưa hai loa cách ra xa nhau sẽ có cảm giác “khoảng trống âm thanh”.
Một nguyên tắc có tính bất biến là vị trí loa và người nghe sẽ tạo thành một hình tam giác: hai mặt loa hướng vào vị trí nghe.
Đặt loa còn tùy vào mục đích sử dụng , nếu mục đích vừa nghe nhạc vừa trải nghiệm những bộ phim bom tấn thì một hệ thống chuẩn Surround trong phòng âm đặt loa cho phù hợp , còn mục đích để trải nghiệm những bản nhạc hay ta cũng nên cân đối hệ thống stereo sao cho hợp lý để làm được điều này chúng ta nên chú ý các kỹ thuật về âm học 
  CỘNG HƯỞNG PHÒNG – DỘI ÂM
Cộng hưởng là do dòng năng lượng di chuyển từ các sóng âm thanh trong khoảng từ 20Hz – 300Hz. Tần số cộng hưởng được tính toán dựa trên kích thước (dài x rộng x cao) của phòng. Sự cộng hưởng hoặc sẽ khiến dải bass bị tang cường hoặc suy yếu mà biểu hiện thường thấy nhất là cảm giác dư bass, ù hay ngược lại, dải trầm mờ nhạt. Để biết phòng nghe của mình thuộc loại nào, cách đơn giản nhất là tự tính toán dựa trên phần mềm xử lý âm học (tuy cách này cho ra khá nhiều sai số)  hoặc nhờ chuyên gia đến đo (với điều kiện đã có sẵn loa thử nghiệm để khớp thông số).
Bước tiếp theo chỉ là dựa trên kết quả đo tìm ra vị trí đặt loa phù hợp nhất để giảm thiểu dội âm (chắc chắn không thể triệt tiêu hoàn toàn cộng hưởng phòng). Nếu tình trạng dội âm của phòng vẫn quá lớn thì nên xử lý ở những nơi có cộng hưởng xấu bằng những thiết bị phá cộng hưởng hoặc bass trap. Việc chọn tán âm, hoặc bass trap loại nào, thiết kế ra sao, đặt ở vị trí nào một phần phụ thuộc vào các vị trí đã được đánh dấu sau khi đo, một phần khác phụ thuộc vào sự thính nhạy của đôi tai. Đây cũng là một khâu vừa quan trọng, vừa thú vị lại lắm trúc trắc bởi hiện vẫn chưa một nhà âm học nào dám khẳng định sẽ xử lý tuyệt đối mọi vấn đề của phòng nghe, mà chỉ dám tuyên bố sẽ xử lý ở mức tốt nhất có thể. Sở dĩ như vậy là do phòng nghe gia đình phần lớn được xây dựng không vì mục đích nghe nhạc như các thính phòng hòa nhạc chuyên dụng. 
Đây là quy tắc khá cổ điển vẫn được các chuyên gia âm thanh nhắc đi nhắc lại trong những lần tư vấn set-up hệ thống âm thanh. Các bức tường, góc nhà, gầm cầu thang là những vị trí sẽ tạo nên sự tăng cường bass, gây méo tiếng. Để tránh cộng hưởng phòng nghe và đảm báo dù khoảng cách thời gian giữa sóng trực tiếp và sóng phản hồi đến tai người nghe, hệ thống loa phải được đặt ở vị trí thoáng, không bị gò ép bởi những bức tường hoặc những vật có tiết diện lớn. Tương tự như ở vị trí ngồi, bạn không nên ngồi quá gần tường sau và cách tường bên khoảng cách tốt thiểu là một mét. Nếu ngồi gần tường, tai bạn sẽ nhận toàn những sóng phản hồi từ các bức tường, làm mất tính trung thực của âm thanh.
PHẢN XẠ ÂM
Phản xạ âm là tình trạng tần số cao va đập với những bức tường gần nhất ngay chỗ đặt loa. Phản xạ âm là yếu tố tạo nên chất lượng âm thanh, sân khấu và âm hình. Phản xạ ít sẽ tạo ra âm thanh “chết”, phản xạ nhiều sẽ làm âm thanh bị vang, không có độ tỉnh. Xử lý phản xạ âm không khó, điều này có thể giải quyết bằng các tấm tiêu tán âm với nhiều thiết kế, chất liệu, kiểu dáng khác nhau. Nhưng để đạt được sự tối ưu thì bạn nên nhờ chuyên gia để chắc chắn rằng số tiền bỏ ra cho hệ thống tiêu tán âm không bị lãng phí vô ích.
Trên đây là những vấn đề cơ bản mà bất kỳ phòng nghe cũng như hệ thống nghe nhìn nào cũng có thể gặp phải. Người chơi có thể xem như một tham khảo để có cái nhìn chung về các vấn đề âm học cơ bản mà bất kỳ audiophile nào cũng gặp phải. Nhưng, như đã nói, mỗi dàn loa lại có một màu âm, mỗi phòng nghe lại có những”tật” cần xử lý.
Không giống như việc phối ghép thiết bị, có thể thay ra, đổi vào một cách đơn giản, việc xử lý phòng nghe đòi hỏi những kỹ thuật chuyên nghiệp và phức tạp, rất công phu mà sự trả giá còn “chat” hơn nhiều so với việc đổi chác –các –bù của thiết bị. Do đó, những audiophile kỹ tính, cầu toàn thường thuê các chuyên gia âm học trong và ngoài nước tới thực địa để khảo sát, tư vấn và thi công phòng nghe của mình một cách bài bản để có được kết quả tối ưu.

Còn rất nhiều điều thú vị trong những tiêu chí chọn phòng nghe tiêu chuẩn anh em hãy cùng Royaltechnology sưu tầm và chia sẻ để chúng ta đều có một phòng nghe đạt tiêu chuẩn cho những giây phút trải nghiệm âm nhạc thú vị nhé
Xin chân thành cám ơn 
Nguồn : Sưu tầm từ các diễn đàn âm thanh

Cũ hơn Mới hơn